Bir prekast tesisinde üretim planı kalıp sayısıyla değil, kalıbın gün içinde kaç kez dolup boşaldığıyla kurulur. Aylık üretim hedefini karşılamanın yolu genellikle yeni kalıp almaktan değil, mevcut kalıbın bekleme sürelerini…
Bir prekast tesisinde üretim planı kalıp sayısıyla değil, kalıbın gün içinde kaç kez dolup boşaldığıyla kurulur. Aylık üretim hedefini karşılamanın yolu genellikle yeni kalıp almaktan değil, mevcut kalıbın bekleme sürelerini kısaltmaktan geçer. Donatı kararı bu tabloya doğrudan girer, çünkü kalıbın dolmadan önce ne kadar beklediğini belirleyen adımlardan biridir.
Kalıp devrini uzatan üç tipik nokta vardır: kalıp hazırlığı, donatının yerleştirilmesi ve elemanın kalıptan alınabilecek dayanıma ulaşması. Bunlardan ilki ve üçüncüsü büyük ölçüde sabittir. Ortadaki adım ise eleman geometrisine göre değişir. İnce kesitli, eğrisel veya delikli elemanlarda kafes ya da hasır yerleştirmek, dökümün kendisinden uzun sürebilir.
Fabrika koşullarında prekast beton üretiminde fiber donatı bu ara adımı kısaltmak için değerlendirilir. Lif karışımın içinde geldiği için ayrı bir yerleştirme istasyonuna ihtiyaç kalmaz ve donatı kesitin tamamına dağılır. Karmaşık geometrili elemanlarda kazanç daha belirgindir, çünkü hasırı kalıba uydurma işi tümüyle ortadan kalkar.
Görev dağılımı burada da nettir. Mikro lif yüzey kalitesi ve erken yaş çatlak kontrolü tarafında çalışır. Makro lif ise sertleşmiş betonda çatlak sonrası taşıma kapasitesi sağlar ve uygun dozajda çelik donatının üstlendiği bu görevi karşılayabilir. Hangi elemanda hangisinin gerektiği, kesitin taşıması beklenen yükle belirlenir.
Fabrika ortamı bu tercihi kolaylaştıran bir avantaj da sunar. Lif donatının performansını belirleyen şey karışımdaki dağılım kalitesidir ve prekast tesisinde karıştırma süresi, sıcaklık ile agrega nemi şantiyeye göre çok daha kontrollü tutulabilir. Şantiyede deneme gerektiren bir dozaj, tesiste tekrarlanabilir bir reçeteye dönüşür.
Prekast elemanların çoğu montajdan sonra görünür kalır ve yüzey kalitesi ürünün kendisidir. Yüzeye yakın çelik lifler nemli ortamda paslanarak leke oluşturabilir. Sentetik lifler kimyasal olarak inerttir, korozyona uğramaz, bu nedenle görünür yüzeyde renk bozulması riski taşımaz. Cephe elemanları ve mimari prekast ürünlerde bu kalem tek başına belirleyici olabilir.
Prekast eleman servis yüküyle tanışmadan önce başka yükler görür: kalıptan alma, stoklama, vinçle kaldırma, nakliye ve montaj. Bu geçici durumlarda eleman bazen servis konumundan farklı yönde zorlanır. Kesitin tamamına dağılmış lif donatı, çatlağı tek bir düzlemde değil her yönde köprülediği için bu aşamalarda dengeli bir davranış sağlar.
Bu ayrımın standart tarafı da nettir. EN 14889 kapsamında yapısal görev üstlenen makro lifler Sınıf II içinde değerlendirilir, yüzey ve erken yaş çatlağını yöneten mikro lifler ise Sınıf I kapsamındadır. Bir eleman için sipariş verilirken hangi sınıfın istendiğini bilmek, ürün adından önce gelen bilgidir. Birçok prekast üretiminde iki lif tipi birlikte kullanılır ve her biri kendi görevini üstlenir.
Geçiş her ürün için geçerli değildir. Yüksek rijitlik ve ağır yapısal görev beklenen taşıyıcı elemanlarda klasik donatı ya da lifle birlikte kurulan hibrit çözümler değerlendirilir. Karar, elemanın çatlak sonrası taşıma kapasitesi hedefi ve şartname koşullarıyla verilir.
Kalıp devrini kısaltma isteği bu hesabın önüne geçmemelidir. Doğru sıralama şudur: önce elemanın taşıması gereken yük tanımlanır, sonra lif tipi ve dozajı mühendislik hesabıyla belirlenir, üretim planı bunun üzerine kurulur. Tersi sırayla ilerleyen tesisler kazandıkları zamanı çoğu kez fire olarak geri verir.
Yorum Yap