Türk şirketi Qubitrium, uzaya gönderdiği QubitCore ile kuantum interneti için Starlink benzeri bir ağ kurmayı hedefliyor. Şirket kurucusu Dr. Kadir Durak, teknolojiyi minyatürize ederek küresel pazarda iddialı olduklarını belirtti.
Türk şirketi Qubitrium, SpaceX’in Transporter-16 göreviyle uzaya gönderdiği QubitCore teknolojisiyle kuantum interneti alanında iddialı bir adım attı. Şirket kurucusu Dr. Kadir Durak, uzayda bir ağ oluşturarak kuantum internetini hayata geçirmeyi amaçladıklarını ve bu projeyi “Starlink projesinin kuantum versiyonu” olarak tanımladı.
QubitCore, uzay tabanlı kuantum iletişim görevleri için özel olarak tasarlanmış bir küp uydu uyumlu kuantum anahtar dağıtım sistemidir. Kuantum fiziğinin sağladığı yüksek hız ve güvenlik avantajlarını kullanarak kırılması zor bir iletişim altyapısı oluşturmayı hedefleyen teknoloji, İstanbul merkezli Qubitrium tarafından geliştirildi.
Dr. Kadir Durak, 2008 yılına uzanan kuantum alanındaki çalışmalarının bir sonucu olarak 2020’de Qubitrium’u kurduklarını belirtti. Hollanda’da da bir şubesi bulunan şirketin 24 kişilik genç ve dinamik bir ekibe sahip olduğunu vurguladı. Ekibin yarısının üniversite öğrencilerinden oluşması, akademik çalışmalarla pratik uygulama arasındaki bağı güçlendiriyor.
Qubitrium, kuantum algılama, kuantum haberleşme ve dağıtımlı kuantum hesaplama alanlarında ürünler geliştirmeye odaklanıyor. Uzayda çalışan bir ürünün ticari başarıya ulaşması için uzay geçmişinin önemine dikkat çeken Durak, teknolojilerini uzaya göndererek gerekli referansı oluşturduklarını ifade etti.
Bir sonraki aşamada kuantum internet ile algılama, haberleşme ve dağıtımlı kuantum hesaplama alanlarında entegre bir yapı kurmayı hedefleyen Durak, bunun için uzayda bir dolanıklık kaynağına ihtiyaç duyulduğunu söyledi. QubitCore ile uzayda dolanıklık kaynaklarını çalıştırıp dünyaya foton ilettiklerini açıkladı.
Küresel kuantum interneti kurabilmenin yolunun küp uydu teknolojisini kullanmaktan geçtiğini belirten Durak, “Starlink projesinin kuantum versiyonunu yapmaya çalışıyoruz” diyerek şirketin vizyonunu özetledi. Gerekli teknolojileri geliştirip ticarileştirerek kuantum internetin kurulmasına öncülük etmeyi amaçlıyorlar.
Şirket, yakın zamanda uzay tabanlı kuantum bellek geliştirme projesine de başladı. Bu projeyle de ticari bir ürün haline gelmesi hedefleniyor.
Hollanda’nın Devlet Araştırma Enstitüsü ile işbirliği yapan Qubitrium, teknolojilerini araştırma enstitülerine satarak onların kuantum görevlerini gerçekleştirmelerine olanak tanıyor. Şirket, kendini sürekli uydu fırlatan bir firma yerine, uydu fırlattıran ve bunun için kuantum modülleri sağlayan bir firma olarak konumlandırıyor.
Geçen ay uzaya fırlatılan QubitCore’un 30 farklı alt modülden oluştuğunu ve normalde kilogramlarca ağırlığa sahip tek foton dedektörlerinin başparmak boyutlarına indirildiğini belirten Durak, bu minyatürizasyonun maliyet etkinliği açısından önemini vurguladı. Ticari örneklere odaklanarak küresel pazarda öne çıkmayı hedefliyorlar.
Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı ve bazı savunma firmalarıyla işbirliği yapan Qubitrium, NATO’nun derin teknolojiler programı DIANA kapsamında da desteklenen firmalardan biri oldu. NATO’nun kuantum teknolojilerine olan ilgisi, şirketin stratejik önemini de ortaya koyuyor.
Savunma, telekomünikasyon, enerji ve finans gibi çeşitli sektörlere yönelik çözümler geliştiren Qubitrium, Türk Telekom ile de anlaşma imzalayarak 6G üzerine çalışan AR-GE ekipleriyle işbirliklerini genişletti. Güvenli haberleşme ağları üzerine ürün geliştirme çalışmaları devam ediyor.
NATO etkinliği kapsamında dronlarla kuantum haberleşme demosu gerçekleştiren şirket, sürü dronlarla sahada kullanılabilecek bir teknoloji geliştirmeye odaklanıyor. Dronlarda kesintisiz haberleşmeyi sağlamak ve kontrol kaybını önlemek amacıyla kuantum haberleşme çözümleri üzerinde çalışılıyor. Savunma alanındaki kuantum LİDAR projesi de bu ihtiyaca yönelik çözümler sunmayı amaçlıyor.
Yorum Yap