Bakan Yumaklı: Türkiye’nin Kullanılabilir Su Potansiyeli Yüzyıl Sonuna Doğru Yüzde 25 Azalabilir

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Türkiye’nin yıllık kullanılabilir su potansiyelinin yüzyıl sonuna doğru yaklaşık yüzde 25 azalabileceğini açıkladı. Bakan, iklim değişikliğinin su kaynakları üzerindeki etkilerine karşı risklerin önceden yönetilmesi gerektiğini ifade etti.

Yumaklı, Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Tacikistan, Kırgızistan, Nepal, Pakistan ve Bhutan’ın organize ettiği “Dağ Gündeminin İlerletilmesi” başlıklı etkinlikte konuştu. Etkinliğe Asya Kalkınma Bankası Başkanı Masato Kanda ile çok sayıda ülkenin üst düzey temsilcisi katıldı.

Buzullar ve kriyosfer tehdit altında

Bakan, buzulların geleceğinin dağlık bölgelerin yanı sıra milyonlarca insanın yaşam koşullarını doğrudan etkilediğini belirtti. Yumaklı, 2024’ün kayıtlardaki en sıcak yıl olduğunu ve 2025’te küresel ortalama sıcaklığın sanayi öncesi döneme kıyasla yaklaşık 1,43 derece yükseldiğini hatırlattı.

Dağlık bölgelerdeki kar ve buz rezervlerinin birçok nehir havzasının su bütçesini düzenlediğine işaret eden Yumaklı, bu kaynakların suyun mevsimsel dağılımını dengelediğini ve tarımsal üretimin ihtiyacına katkı sağladığını kaydetti.

25 nehir havzasında değerlendirme

Yumaklı, Türkiye’nin Akdeniz Havzası’ndaki konumu nedeniyle iklim değişikliğine karşı hassas ülkeler arasında yer aldığını vurguladı. Ülkede 25 nehir havzasında yürütülen çalışmalarla 2100 yılına kadar projeksiyonlar yapıldığını belirten Bakan, ortalama sıcaklıkların 6 dereceye kadar artabileceğini ortaya koyduğunu söyledi. Yumaklı, artan buharlaşmanın da kullanılabilir su kaynakları üzerinde önemli sonuçlar doğuracağını ifade etti.

Bakan, “Bizim yaklaşımımız nettir: Krizlere müdahale etmek yerine riskleri önceden yönetmek zorundayız.” dedi. Temiz su kaynaklarına erişimin bir beka meselesi olduğunu belirten Yumaklı, 2026-2035 dönemini kapsayan Ulusal Su Planı’nın uygulamaya alındığını bildirdi.

Finansman ve projeler

Yumaklı, dağ ekosistemlerinin korunmasında sürdürülebilir finansmanın kritik olduğunu belirterek, bilgi ve planlamanın sahadaki somut yatırımlara dönüştürülmesi gerektiğini söyledi. Bakan, buzulların izlenmesi, hidrolojik modelleme ve erken uyarı sistemlerinin öncelikli yatırım alanları arasında yer aldığını kaydetti.

Bakanın açıklamalarına göre, Dünya Bankası ile yürütülen 819 milyon dolar bütçeli Türkiye İkinci Sulama Modernizasyon ve Su Verimliliği Projesi ile 600 milyon dolar bütçeli Türkiye Taşkın ve Kuraklık Yönetimi Projesi bulunuyor. Yumaklı, Ziraat Bankası aracılığıyla basınçlı sulama yatırımlarına 15 milyon liraya kadar kredi ve yüzde 100’e varan faiz desteği sunulduğunu ifade etti.

Yumaklı, COP31’in iklim taahhütlerinin somut uygulamaya dönüştürülmesi açısından önemli bir fırsat olduğunu belirterek, “Unutmayalım ki buzulları korumak, o dağlardan beslenen nehirleri, tarımsal üretimi, şehirleri ve gelecek nesillerin yaşamını korumaktır.” dedi.