Türkiye-İtalya İlişkilerinde Tarih, Ticaret ve Bilim Diplomasisi İstanbul’da Buluştu

TÜBA Konsey Üyesi Prof. Dr. İsmail Koyuncu, TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker adına İstanbul’daki Palazzo di Venezia’da düzenlenen “Türkiye-İtalya Ekonomik ve Ticari İlişkileri: Tarihsel Perspektif” başlıklı etkinliğe katıldı. Programın açılışında İtalya’nın Ankara Büyükelçisi Giuseppe Manzo ile Koyuncu protokol konuşmaları yaptı.

Ortak tarihin izleri

Koyuncu konuşmasında, iki ülke arasındaki ilişkilerin bugünkü diplomatik temaslar ve ticari anlaşmalarla sınırlı kalmadığını belirtti. Akdeniz’in ortak tarihinde, yüzyıllar içinde gelişen ticaret ağlarında ve kültürel etkileşimlerde köklenen çok katmanlı bir geçmişe dayandığını ifade etti. Osmanlı dönemindeki kapitülasyonlardan 19. yüzyıldaki ticari ve finansal bağlara, 20. yüzyıldaki siyasi ve ekonomik dönüşümlerden günümüz iş birliklerine uzanan süreci ele aldı.

Bilimsel iş birliği ve gelecek projeler

Koyuncu, 1963’te Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu arasında imzalanan Ankara Anlaşması’nı bu ilişkilerin gelişimindeki önemli dönüm noktalarından biri olarak niteledi. Bugün iki ülkenin sanayi, enerji, ulaştırma, savunma sanayii, teknoloji, turizm, bilimsel araştırma ve inovasyon gibi birçok alanda iş birliği yaptığını söyledi. TÜBA tarafından yayımlanan “İtalyan Büyükelçilerinin Raporları (1512-1789)” adlı eseri de paylaştı. Koyuncu, Water4All projesi kapsamında atık su geri kazanımı üzerine yürütülen araştırmalara da değindi ve İtalyan ortaklarla yeni proje önerileri sunulduğunu bildirdi. Ayrıca TÜBA ile İtalya Accademia Nazionale dei Lincei arasındaki ilişkilere ve iki bilim akademisi arasında imzalanan mutabakat muhtırasına dikkat çekti.

Bilim diplomasisi ve Dünya Bilim Forumu

Koyuncu, bilim diplomasisinin ülkeler arasındaki ilişkileri güçlendirmede temel araçlardan biri olduğunu vurguladı. İklim değişikliği, su kaynaklarının korunması, enerji güvenliği, sürdürülebilir üretim, dijital dönüşüm ve yapay zekâ gibi küresel sorunların çözümünde uluslararası bilimsel iş birliklerinin belirleyici olacağını dile getirdi. TÜBA’nın ev sahipliğinde 19-20 Mart 2027’de İstanbul’da yapılması planlanan Dünya Bilim Forumu’na da işaret etti.

Akademik oturumlar

Açılış konuşmalarının ardından Gaetano Sabatini modern dönemde ticarette Osmanlı kapitülasyonlarını, Giampaolo Conte 19. yüzyılın ikinci yarısında İtalya ile Osmanlı arasındaki ticari ve finansal ilişkileri ele aldı. Ebru Boyar, geç Osmanlı İstanbul’unda Guillaume de Bondini ve La Turchia / La Turquie gazetesi üzerine sunum yaptı. Alessandro Albanese Ginammi, Türkiye-İtalya ticaret ilişkilerini ve 1963 Ortaklık Anlaşması’nı değerlendirdi. Lelio Lapadre ise Avrupa Birliği’nin dış ilişkileri bağlamında iki ülke arasındaki ticaretin mevcut durumunu ve geleceğini paylaştı. Programın kapanış konuşmasını Gaetano Sabatini yaptı.